Je stekkerdoos staat vol en je denkt er niet meer bij na. De oplader van je laptop, de router, de magnetron met klokje, allemaal apparaten die stilletjes stroom trekken terwijl je er niet eens naar kijkt. En dan zijn er nog de grote boosdoeners: de droger, de airco, de boiler. Samen tikken die apparaten harder aan op je energierekening dan je zou denken. Tijd om te kijken waar het geld écht weglekt.
Je stekkers staan de hele dag stilletjes stroom te trekken
Sluipverbruik klinkt onschuldig, maar volgens Milieu Centraal gaat een gemiddeld huishouden jaarlijks ongeveer 450 kWh kwijt aan apparaten die in stand-by staan of onnodig aan blijven. Ongeveer twee derde daarvan had je kunnen voorkomen door gewoon de stekker eruit te trekken. Een opladertje dat in het stopcontact blijft zitten zonder dat er iets aan hangt, verbruikt zelf maar een fractie van een watt, maar tel dat op met je televisie op stand-by, je magnetron met digitaal klokje en je modem dat nooit uit gaat, en je komt al snel aan een paar honderd kWh per jaar.
Een stekkerdoos met aan-uitschakelaar is de simpelste oplossing. Zet 's avonds alles uit wat je toch niet gebruikt en je merkt het al terug op je jaarafrekening.
Je droger en airco kosten meer dan je denkt
De wasdroger is een van de grotere verbruikers in huis. Reken op ongeveer 561 kWh per jaar bij gemiddeld gebruik, zo berekende energievergelijker Overstappen.nl. Dat is al snel meer dan 100 euro per jaar, puur om je wasgoed droog te krijgen. Een airco die je in de zomer draaiende houdt, komt uit op zo'n 400 kWh per jaar. Beide apparaten draaien vaak op momenten dat je het niet eens doorhebt, zoals een droger die 's nachts nog een paar uur nadraait of een airco die blijft koelen terwijl je de kamer al lang verlaten hebt.
Een wasrek kost niks en droogt net zo goed, zeker in een huis met goede ventilatie. En een airco die je instelt op een paar graden hoger dan je gewend bent, scheelt al merkbaar in het verbruik zonder dat je het als minder comfortabel ervaart.
Warm water is de stille stroomslurper in de keuken
Een Quooker verbruikt ongeveer 500 kWh per jaar om water continu op kooktemperatuur te houden, ook als je hem een hele dag niet gebruikt. Een elektrische boiler gaat nog veel verder: die kan oplopen tot 1900 kWh per jaar, afhankelijk van het formaat en hoe vaak je warm water nodig hebt. Vergelijk dat met een keer de ketel op het fornuis zetten en het verschil wordt duidelijk. Het is niet dat je deze apparaten per se moet weglaten, maar weten wat ze kosten, helpt om bewuster te kiezen wanneer je toe bent aan vervanging.
Dit soort stroomvreters passen in hetzelfde plaatje als besparen op je maandelijkse uitgaven: vaak zit het grote geld niet in kleine dagelijkse dingen, maar in een paar apparaten die onopvallend blijven draaien.
Oude apparaten zijn vaak de grootste verborgen kostenpost
Een koelkast of vriezer ouder dan vijftien jaar verbruikt vaak aanzienlijk meer dan een modern exemplaar, simpelweg omdat de isolatie en compressor minder efficiënt zijn. Een energielabel helpt bij het kopen van een nieuw apparaat, maar volgens de Consumentenbond betekent een A-label niet automatisch dat je het laagste verbruik hebt. Het loont om het typeplaatje van je oude koelkast te checken en te vergelijken met wat een nieuw model verbruikt. Bij een apparaat dat dag en nacht aanstaat, tikt elk extra watt jarenlang door.
Werk je thuis en staat je laptopoplader de hele dag in het stopcontact, ook als je je ideale thuiswerkplek hebt ingericht? Dat kost op zich weinig, maar het past in hetzelfde patroon: kleine dingen die je nooit uitzet, tellen op.
Dit is wat je vanavond al kunt veranderen
Je hoeft niet meteen te investeren in nieuwe apparaten om verschil te maken. Begin vanavond met deze stappen:
- Zet een stekkerdoos met schakelaar bij je tv, modem en andere apparaten die je 's nachts niet nodig hebt
- Hang je was een keer op een wasrek in plaats van in de droger
- Check het bouwjaar van je koelkast of vriezer, bij apparaten ouder dan vijftien jaar loont vervanging vaak binnen een paar jaar terug
- Zet je boiler of Quooker een paar graden lager als je toch al merkt dat je het water altijd laat afkoelen voor gebruik
- Trek opladers uit het stopcontact zodra het apparaat vol is, niet alleen uit gewoonte maar ook omdat het echt scheelt
Geen van deze aanpassingen vraagt grote moeite of een flinke investering. Het is vooral een kwestie van een paar gewoontes aanpassen, en dan merk je het verschil vanzelf terug op je volgende jaarafrekening.
Tel de voorbeelden uit dit artikel bij elkaar op en je komt al snel uit op enkele honderden kWh per jaar die je zonder noemenswaardige moeite kunt schrappen. Bij een gemiddelde stroomprijs loopt dat op tot een bedrag waarmee je net zo goed een weekendje weg kunt boeken. Niet gek dus om er vanavond nog even voor te gaan zitten, in plaats van het weer voor je uit te schuiven.