Gezondheid & Welzijn

Waarom voelen vrouwen zich minder gezond dan mannen?

· 6 min leestijd

Je kent het patroon vast wel: je beste vriendin heeft deze maand een afspraak bij de huisarts, de gynaecoloog en misschien ook nog de fysiotherapeut, terwijl haar partner al jaren niet bij de dokter is geweest. Dat is geen toeval of aanstellerij. Het CBS publiceerde cijfers uit de Gezondheidsenquête 2025 die precies laten zien hoe groot het verschil tussen vrouwen en mannen is als het om gezondheid gaat, en de kloof is groter dan je zou denken.

Vrouwen vinden hun gezondheid vaker niet goed

Volgens het CBS vindt 26 procent van de vrouwen de eigen gezondheid niet goed, tegen 21 procent van de mannen. Tot je 25e is dat verschil er nog bijna niet: 9,0 procent van de vrouwen en 8,6 procent van de mannen zegt zich niet gezond te voelen. Tussen je 45e en 65e groeit die kloof flink: 34,4 procent van de vrouwen voelt zich dan niet gezond, tegen 27,2 procent van de mannen. Dat is precies de levensfase waarin bij veel vrouwen de overgang begint, en het laat zien dat de kloof niet vanaf je geboorte vastligt, maar oploopt op het moment dat je lichaam grote hormonale veranderingen doormaakt.

Ook de aard van de klachten verschilt. Migraine, darmstoornissen en gewrichtsontsteking komen bij vrouwen ongeveer twee keer zo vaak voor als bij mannen. Onvrijwillig urineverlies melden vrouwen zelfs ruim vier keer zo vaak: 10,3 procent tegen 2,8 procent. Andersom hebben mannen vaker een hartinfarct gehad, 4 procent tegen 2 procent van de vrouwen. Opvallend is wel dat ernstige beperkingen in dagelijkse activiteiten evenveel voorkomen bij vrouwen als bij mannen. Het verschil zit vooral in de lichtere, chronische klachten waarmee je gewoon doorleeft. Benieuwd of jouw hormooncyclus meespeelt in hoe je je voelt? Wij schreven al over of cycle syncing echt werkt.

Angst en depressie liggen niet gelijk verdeeld

Bijna de helft van de vrouwen, 47 procent, heeft te maken met angst- of depressiegevoelens. Bij mannen is dat 36 procent. Het verschil loopt op met de leeftijd: bij vrouwen tussen 25 en 45 jaar gaat het om 51,5 procent, tegen 40,3 procent bij mannen in diezelfde leeftijdsgroep, juist de periode waarin veel vrouwen tegelijk werken, kinderen krijgen en voor ouders zorgen. Dat is niet alleen biologie. Veel vrouwen dragen ook de onzichtbare mentale last van een huishouden, agenda's en relaties bijhouden, iets waar we eerder over schreven in waarom jij altijd degene bent die aan alles denkt. Herkenbaar? Dan is het ook geen gek idee om eens te checken of je cortisolniveau uit balans is, want chronische stress en aanhoudende angstgevoelens versterken elkaar.

Klachten die lang onder de radar blijven

Een deel van het verschil komt doordat klachten die vooral of uitsluitend bij vrouwen voorkomen, lange tijd onvoldoende serieus zijn genomen. Volgens de Rijksoverheid lopen vrouwen vaak jarenlang rond met onbegrepen of onderschatte klachten, bijvoorbeeld rond menstruatie, de bekkenbodem of mentale gezondheid, voordat er een diagnose of behandeling komt. Daar komt nu verandering in. Het ministerie van VWS werkt met ZonMw aan de Nationale Werkagenda Vrouwengezondheid, die zorg en hulp beter moet laten aansluiten bij wat vrouwen nodig hebben. Een van de eerste resultaten is een nieuwe huisartsenstandaard over menstruatiepijn en endometriose, twee klachten waar vrouwen vaak jarenlang mee rondlopen voordat er een diagnose komt. Er komt ook een bedrijfsartsenrichtlijn over de overgang op het werk, en het Amsterdam UMC draait al een pilot met een gratis spreekuur bij de gynaecoloog voor vrouwelijke medewerkers.

Je staat vaker in de wachtkamer dan je partner

Dat vrouwen zich minder gezond voelen, vertaalt zich direct in zorggebruik. In de twaalf maanden voor het onderzoek ging 71,9 procent van de vrouwen naar de huisarts, tegen 66,3 procent van de mannen. Bij de specialist is het verschil 45,0 procent tegen 39,0 procent, bij de fysiotherapeut 31,9 procent tegen 25,2 procent. Het grootste relatieve verschil zie je bij de psycholoog, psychiater of psychotherapeut: 13,9 procent van de vrouwen ging daar langs, tegen 9,8 procent van de mannen. Niet omdat vrouwen zich sneller zorgen maken, maar omdat ze simpelweg vaker ergens mee lopen dat aandacht nodig heeft. Dat heeft ook gevolgen buiten de spreekkamer: onbegrepen klachten die te lang onbehandeld blijven, zorgen er volgens brancheorganisatie AWVN voor dat vrouwen vaker uitvallen op de arbeidsmarkt dan nodig zou zijn.

Wat je hiermee kunt in je eigen leven

Neem klachten die je jarenlang als "normaal" hebt afgedaan serieus, zeker als het om menstruatiepijn, de overgang of chronische vermoeidheid gaat. Vraag bij twijfel om een tweede mening en wacht niet tot een klacht ernstig wordt voordat je naar de huisarts gaat. Loop je al langer met iets rond waarvoor je eerder "stel je niet aan" hoorde dan een duidelijk antwoord, dan is dat precies het soort klacht waarvoor de nieuwe richtlijnen zijn bedoeld. En deel deze cijfers gerust met je partner of collega's: het gesprek over waarom vrouwen vaker in de wachtkamer zitten, begint met erkennen dat het verschil er echt is.

N
Geschreven door Naomi Brink Food & Welzijn redacteur

Naomi is voedingscoach en hobbybakker die ontdekte dat gezond eten en genieten van eten geen tegenpolen zijn — je moet alleen weten hoe. Na haar opleiding diëtetiek en vier jaar eigen praktijk, schrijft ze voor SheBlogster over eten, drinken en de kunst van bewust genieten. Ze is gespecialiseerd in intuïtief eten en heeft een hekel aan het woord 'cheatday'. Haar recepten zijn simpel, lekker en voedzaam, en haar artikelen lezen als een warm gesprek met je beste vriendin die toevallig ook verstand heeft van macronutriënten. Naast schrijven runt ze een succesvolle Instagram met gezonde bakrecepten.